Jak wprowadziłem Publiczne Wysłuchanie do polskiego prawa

Szkoda tracić czas na narzekanie. Polskę można naprawiac nawet w kilka osób. Wystarczy wiedzieć co i jak chcesz naprawić, być trochę upartym, oraz pozyskać pomoc kilku przyjaciół.

Poniżej ku zachęcie naprawiaczy opisuję jak wraz z małą grupą przyjaciół wprowadziłem do polskiego porządku prawnego angloamerykanską instytucję publicznego wysłuchania.


1. Początki
Wiosną 2004 razem z Piotrem Rymaszewskim oraz Piotrem Kurkiem pisałem tekst, o naprawie procesu stanowienia prawa. Jedną z wad sposobu stanowienia parawa w Polsce jest jego nieprzejrzystość. By jej przeciwdziałać zaproponowałem wprowadzenie w Polsce anglosaskiej instytucji publicznego wysłuchania. Przyznaje, że nie wiedziałem wtedy za bardzo co to jest publiczne wysłuchanie.


2. Pierwsza prezentacja
Latem 2004 roku dzięki uprzejmości doktora Rafał Stroińskiego z Uniwersytetu Warszawskiego poznałem siedmiu zdolnych i ambitnych studentów prawa z UW. Razem z doktorem Stroińskim przez kilka tygodnii zbieraliśmy informacje o tym jak wysłuchanie publiczne funkcjonuje na świecie. Rezultaty tej pracy podsumowaliśmy w krótkiej prezentacji:

Pierwsza prezentacja o publicznym wysłuchaniu: "Jakość prawa - Publiczne wysłuchanie"


3. Raport dla Instytutu Sobieskiego
We wrześniu 2004 znowu dzięki uprzejmości doktora Rafał Stroińskiego poznałem Pawła Szałamachę, który właśnie zrezygnował z pracy w dużej międzynarodowej kancelarii prawnej, by zakładać think-tank o nazwie Instytutu Sobieskiego. Paweł jako prawnik dobrze rozumie ułomności sposobu tworzenia prawa w Polsce i pomógł w listopadzie 2004 opublikować i rozpropagować tekst na temat publicznego wysłuchania, który napisałem razem z Łukaszem Gorywodą.

Recenzentem tekstu, był m.in. Rafał Stroiński (ten osobnik pojawia się tu po raz kolejny nie przez przypadek -- bez niego wszystko co opisuję na tej stronie by się nie wydarzyło).

Przy okazji pisania raportu zostałem ekspertem Instytutu Sobieskiego.


4. Wysłuchanie Opinii Publicznej w Ministerstwie Zdrowia
W lutym 2005 Minister Zdrowia Marek Balicki zainspirowany naszymi pomysłami (pod koniec 2004 Instytut Sobieskiego zorganizował konferencję na temat publicznego wysłuchania po której ukazało się kilka artykułów o tym pomyśle) przeprowadził "Wysłuchanie Opinii Publicznej" na temat liberalizacji ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii.

Wysłuchanie publiczne przeprowadzono w Ministerstwie Zdrowia w oparciu o całkiem zgrabny regulamin.


5. Petycja organizacji pozarządowych
W maju 2005 Instytu Sobieskiego zorganizował petycję kilkunastu organizacji pozarządowych do marszałka Sejmiu postulującą wprowadzenie wysłuchania publicznego do sejmowego regulaminu.

Wraz z petycją do marszałka Sejmu i stronnictw parlamentarnych złożono projekt uchwały zawierający propozycję nowelizacji regulaminu Sejmu.

Petycję podpisało 11 organizacji: Centrum Monitoringu Wolności Prasy (Jan Stefanowicz ), Transparency International Polska (Julia Pitera), Fundacja Unia - Polska (Krzysztof Bobiński), Instytut Spraw Publicznych (Lena Kolarska - Bobińska), Stowarzyszenie Dziennikarzy Polskich (Krystyna Mokrosińska), Ius et Lex (Janusz Kochanowski), Instytut Sobieskiego (Mirosław Granat), Instytut Badań nad Gospodarką Rynkowę (Bohdan Wyżnikiewicz), Program Przeciw Korupcji Fundacji im. Stefana Batorego (Grażyna Kopińska), Business Centre Club (Marek Goliszewski) oraz Helsińska Fundacja Praw Człowieka (Andrzej Rzepliński).


6. Ustawa Lobbingowa
W lipcu 2005 Sejm uchwalił ustawę lobbingową, która po raz pierwszy wprowadziła do polskiego porządku prawnego publiczne wysłuchanie.

Tekst ustawy (patrz art 8 i 9)


7. Rozporządzenie Rady Ministrów
W dniu 7 lutego 2006 Rada Ministrów przyjęła rozporządzenie (Dz.U. 2006 nr 30 poz. 207) o przeprowadzeniu publicznego wysłuchania, które określa tryb przeprowadzania wysłuchania publicznego dla projektów rozporządzeń.

Tekst rozporządzenia


8. Uchwała Sejmu
W dniu 24 lutego 2006 Sejm przyjęł uchwałę (M.P. 2006 nr 15 poz. 194) w sprawie zmiany Regulaminu Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej, która wprowadziła publiczne wysłuchanie do regulaminu Sejmu dla projektów ustaw.

tekst uchwały Sejmu


9. Wnioski i co dalej
Na razie (wiosna 2006) publiczne wysłuchanie nie jest jeszcze stosowane. Ale zabawa we wprowadzanie wysłuchania publicznego do Polski, pokazała, że idee zmieniają rzeczywistość, a kilku zwykłych obywateli jest władnych mieć wpływ na prawo naszego kraju. Czas pokaże jak szybko i z jakim skutkiem publiczne wysłuchanie przyjmie się w Polsce... trochę to zależy od was, jeśli w ważnych dla was sprawach będziecie żądać od Sejmu i Rady Ministrów, by przeprowadzili publiczne wysłuchanie w sprawie ważnych dla was projektów rozporządzeń i ustaw to zwiększy się szansa na upowszechnienie tej pożytecznej instytucji.




Powrót do wirtualnej szuflady tekstów Pawła Dobrowolskiego